Should you become an ‘investment adviser’ or ‘distributor’ - points to ponder

Most IFAs tell that they would prefer to continue to operate on their existing models while others will wait and watch the situation

SEBI’s Investment Advisers regulations have laid out comprehensive rules for intermediaries wanting to becoming advisors. Most IFAs Cafemutual spoke to would prefer to maintain status quo. Among the most frequently cited reasons was that if intermediaries opt to become Investment Advisers, they have to forego future trail/upfront commission, which constitutes a major form of revenue. Opting to operating on the current model will allow intermediaries to charge fee as well as earn revenue from AMCs.

Below is a table with a preliminary list of important points to ponder:

Parameter	Investment  Adviser	Distributor	Decision point
Business model	Client centric	Perceived as product centric	Which model are you comfortable with?
Client fee	Yes	Yes	Can you charge your client a fee?
Trail commission on existing AUM	Not clear yet	Yes	Will your future stream of client fees offset the loss of commissions?
Trail/upfront commission for fresh assets	No	Yes	Will your future stream of client fees offset the loss of commissions?
Compensation limit	As negotiated with client	As negotiated with client & AMC	All put together, where can you make more money?
Compliance requirements (Client risk profiling, fiduciary responsibility, code of conduct, compliance officer)	Extensive	Applicable  top  distributors only	Are you willing to commit time and resources?
Documentation requirements	Extensive	Client risk profiling	Are you ready, willing and equipped to meet this requirement?
Regulatory ambit	SRO and respective product regulator	Respective product regulator	Are you willing to be subject to SRO and SEBI?
Capital Adequacy	1 lakh for individuals and partnership firms; 25 lakh for corporates	NA	Can you meet this criteria?
Business Plan	Yes	No	Do you have a clear business plan for your company?
Code of Conduct	New code of conduct for advisors	Existing code of ethics laid out by AMFI
Branding	Investment Advisers are likely to be seen as committed and professional		How big is the advantage (both in business and psychological terms)?

AMFI revises code of conduct for MF distributors

AMFI has revised code of conduct for mutual fund distributors by adding some of the new regulatory norms. Fund distributors were earlier governed by AMFI Guidelines and Norms for Intermediaries (AGNI) which was drafted in 2002.

Some of the areas like perpetrating fraud, providing anti-money laundering details, observing high standards of ethics and integrity have been added in the revised code of conduct.

Most of the guidelines which were a part of AGNI are still present in the new code of conduct. Distributors are required to send a self-certification form to AMFI every year attesting that they have adhered to these code of conduct.

Below are some of the new guidelines:

• No splitting of applications to earn higher transaction charges/commissions
• Intermediaries to keep themselves abreast with the developments relating to the mutual fund industry as also changes in the scheme information and information on mutual fund / AMC like changes in fundamental attributes, changes in controlling interest, loads, liquidity provisions, and other material aspects and deal with the investors appropriately having regard to the up to date information.
• To protect the investors from potential fraudulent activities, intermediary to take reasonable steps to ensure that the investor’s address and contact details filled in the mutual fund application form are investor’s own details, and not of any third party. Where the required information is not available in the application form, intermediary should make reasonable efforts to obtain accurate and updated information from the investor. Intermediaries to abstain from filling wrong / incorrect information or information of their own or of their employees; officials or agents as the investor’s address and contact details in the application form, even if requested by the investor to do so. Intermediary should abstain from tampering in any way with the application form submitted by the investor, including inserting, deleting or modifying any information in the application form provided by the investor.

• Intermediaries including the sales personnel of intermediaries engaged in sales/marketing shall obtain NISM certification and register themselves with AMFI and obtain an Employee Unique Identification Number (EUIN) from AMFI apart from AMFI Registration Number (ARN). The Intermediaries shall ensure that the employees quote the EUIN in the Application Form for investments. The NISM certification and AMFI registration shall be renewed on timely basis. Employees in other functional areas should also be encouraged to obtain the same certification.
• Intermediaries shall comply with the Know Your Distributor (KYD) norms issued by AMFI.
• Co-operate with and provide support to AMCs, AMFI, competent regulatory authorities, Due Diligence Agencies (as applicable) in relation to the activities of the intermediary or any regulatory requirement and matters connected thereto.
• Provide all documents of its investors in terms of the Anti-Money Laundering/Combating Financing of Terrorism requirements, including KYC documents / Power of Attorney/investor’s agreement(s), etc. with Intermediaries as may be required by AMCs from time to time.
• Be diligent in attesting/certifying investor documents and performing In Person Verification (IPV) of investor’s for the KYC process in accordance with the guidelines prescribed by AMFI / KYC Registration Agency (KRA) from time to time.
• Intimate the AMC and AMFI any changes in the intermediary’s status, constitution, address, contact details or any other information provided at the time of obtaining AMFI Registration.
• Observe high standards of ethics, integrity and fairness in all its dealings with all parties – investors, Mutual Funds/AMCs, Registrars & Transfer Agents and other intermediaries. Render at all times high standards of service, exercise due diligence and ensure proper care.
• Intermediaries satisfying the criteria specified by SEBI for due diligence exercise shall maintain the requisite documentation in respect of the “Advisory” or “Execution Only” services provided by them to the investors.
• Intermediaries shall refund to AMCs, either by set off against future commissions or payment, all incentives of any nature, including commissions received, that are subject to claw-back as per SEBI regulations or the terms and conditions issued by respective AMC.
• In respect of purchases (including switch-ins) into any fund w.e.f. January 1, 2013, in the event of any switches from Regular Plan (Broker Plan) to Direct Plan, all upfront commissions paid to distributors shall be liable to complete and / or proportionate claw-back.

• Do not indulge in fraudulent or unfair trade practices of any kind while selling units of schemes of any mutual fund. Selling of units of schemes of any mutual fund by any intermediary directly or indirectly by making false or misleading statement, concealing or omitting material facts of the scheme, concealing the associated risk factors of the schemes or not taking reasonable care to ensure suitability of the scheme to the investor will be construed as fraudulent/unfair trade practice.

Surati Locho - સુરતી લોચો બનાવવાની રીત

સુરતી લોચો બનાવવાની રીત

Surati Locho - સુરતી લોચો

લોચો એ ગુજરાતની સૌથી સ્વાદિષ્ટ ચટપટી ખાવાની ચીજો પૈકીની એક ચીજ છે. લોચો બનાવવાની બેઝીક રીત તો એક સરખી જ છે પરંતુ હોંશિયાર ગૃહિણી તેના પર કેટલું શું ભભરાવે છે અને ચાખીને સ્વાદ નક્કી કરીને પીરસે છે તેના પર છેવટની પ્રોડક્ટ નિર્ભર રહે છે.અહીં ખાસ અપીલ કરવાની કે દેશગુજરાતના ખાસ તો સુરતી વાંચકો આ રીતમાં કશુંક ઉમેરી શકે કે સજેશન કરી શકે તો કોમેન્ટ સેક્શન હાજર છે.
સામગ્રી: ચણાની દાળ: ૧ વાડકી, ચણાનો લોટ: ૧ ચમચી, ક્રશ કરેલું લીલું મરચું: ૧ ચમચી, મીઠું: સ્વાદ અનુસાર, હળદર: ચપટી, પાણી: જરૂર મુજબ, ખાવાનો સોડા બાયકાર્બ અથવા ફ્રૂટ સોલ્ટ: પા ચમચી, ખમણનો ટુકડો: એક, સંચળ:જરૂર મુજબ, શેકેલા જીરુંનો પાવડર:જરૂર મુજબ, મરી: સ્વાદ અનુસાર, ડુંગળી: ઝીણી સમારેલી એક, ઝીણી સેવ જરૂર મુજબ, બેથી ત્રણ ચમચા માખણ, ચટણી માટે કોથમીર, પાલક.

Surti Butter Locho

રીત: સૌપ્રથમ એક વાડકી ચણાની દાળ ચાર કલાક પલાળો. હવે તેમાં એક ચમચી ચણાનો લોટ, મીઠું નાખી વાટો. તેમાં થોડોક સોડા બાય કાર્બ અને હળદર નાખીને અર્ધો કલાક રહેવા દો. હવે આ ખીરુંને ગોટા/ભજીયાના લોટ જેવું ઢીલું કરો. તેમાં લીલું મરચું અને હળદર નાખો. હવે ઢોકળાના કૂકરમાં પાણી નાખી, કૂકરની ડીશ પર તેલ ચોપડો તથા તે ગરમ થાય એટલે આ મિશ્રણ તેમાં નાખી દો. હવે દસેક મિનીટ સુધી મિશ્રણ ગરમ થવા દો. પછી તેમાં ચપ્પુ નાખીને જો ચોંટે તો હજુ વધુ ગરમ થવા દો અન્યથા ગરમ ગરમ પીરસવા માટે ડીશમાં લઈ લો. આ થયો લોચો તૈયાર. હવે તેના પર બેથી ત્રણ ચમચા પ્રવાહી માખણ રેડો તેના પર ઝીણી સેવ અને સમારેલી ડુંગળી નાખો. હવે એક વાડકીમાં લાલ મરચું, સંચળ, જીરું, મરી, મીઠું નાખીને મિશ્રણ તૈયાર કરો અને જરૂર પ્રમાણે તેના પર ભભરાવો.
એક ખમણના ટુકડાનો ભૂકો, લીલું મરચું, પાલક, કોથમીર ખાંડ અને મીઠું આટલી ચીજો મીક્ષરમાં નાખીને ક્રશ કરીને ચટણી બનાવો. તેને લોચા સાથે પીરસો.

રિયલ્ટી પ્રોજેક્ટને મંજૂરી છે ? ઓનલાઈન ચેક કરો

નવા વર્ષમાં મકાન ખરીદવા માગતા લોકોને મોટી રાહત મળવાની ધારણા છે . સરકાર રિયલ એસ્ટેટ પ્રોજેક્ટ્સ માટે ફાસ્ટ ટ્રેક ધોરણે મંજૂરી આપવાની તથા તમામ હોમ પ્રોજેક્ટ માટે એપ્રુવલ સ્ટેટસ ઓઇનલાઇન કરવાની વિચારણા કરી છે . સરકાર આ મંજૂરીની સમગ્ર પ્રક્રિયાને પારદર્શક બનાવવા માગે છે .

આની સાથે ગ્રાહકો નવા પ્રોજેક્ટમાં મકાનનું બુકિંગ કરાવતા પહેલા એપ્રુવલ સ્ટેટસ જોઇ શકશે . મકાન ખરીદવા માગતા લોકોએ અત્યાર સુધી પ્રોજેક્ટ શરૂ કરતા પહેલા તમામ મંજૂરી લેવામાં આવી છે તેવા ડેવલપર્સના શબ્દો પર વિશ્વાસ રાખવો પડતો હતો અને ઘણી કિસ્સામાં ફસાઇ જતા હતા .

ભારતીય સ્પર્ધા પંચના ભૂતપૂર્વ ચેરમેન ધનેન્દ્ર કુમારના વડપણ હેઠળની રિયલ એસ્ટેટ પ્રોજેક્ટ માટેની મંજૂરીની પદ્ધતિને સરળ બનાવવા અંગેની સમિતિ આગામી એક સપ્તાહમાં ગૃહનિર્માણ અને ગરીબી નાબૂદી મંત્રાલયને તેનો અહેવાલ સુપરત કરશે .

દેશમાં રિયલ એસ્ટેટ પ્રોજેક્ટને મંજૂરી આપવાના સમયગાળામાં ઘટાડો કરવાના માર્ગ આ અહેવાલમાં સૂચવવામાં આવશે .

આ હિલચાલથી બિલ્ડર્સને પણ મકાનના ભાવમાં ઘટાડો કરવામાં મદદ મળશે , કારણ કે ઘણા કિસ્સામાં વર્ષો સુધી મંજૂરી મળતી નથી અને તેનાથી પ્રોજેક્ટ્સના ખર્ચમાં 40 ટકા સુધીનો વધારો થાય છે .

સરકારના વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે આ અહેવાલ નીતિનો આધાર બનશે . આ નીતિની માર્ગરેખાનું રાજ્યોએ પાલન કરવાનું રહેશે . ગૃહનિર્માણ મંત્રાલયમાંથી કેન્દ્ર સરકારનું ભંડોળ મેળવવા માટે આ માર્ગરેખાઓનું પાલન એક મહત્ત્વની શરત બનશે .

રાજય સરકાર અને કેન્દ્ર સરકારની તમામ મંજૂરીને બે અલગ ઇલેક્ટ્રોનિક પ્લેટફોર્મ પર લાવવાની સમિતિ ભલામણ કરે તેવી ધારણા છે . તેનાથી બિલ્ડર્સ અલગ અલગ મંજૂરી માટે બહુવિધ ઓથોરિટી પાસે જવું પડશે નહીં અને તેમને ઝડપથી મંજૂરી મળશે .

ડેવલપર્સ જણાવે છે કે મેટ્રો શહેરોમાં વિશાળ હાઉસ પ્રોજેક્ટ્સ માટે કેન્દ્ર , રાજ્ય અને સ્થાનિક સંસ્થાઓ પાસેથી આશરે 50 પ્રકારની મંજૂરી લેવી પડતી હોય છે .

કન્ફેડરેશન ઓફ રિયલ એસ્ટેટ ડેવલપર્સ એસોસિયેશન ઓફ ઇન્ડિયાના નેશનલ પ્રેસિડન્ટના લલિત કુમાર જૈન જણાવે છે કે મુંબઇમાં 100 થી 150 એપાર્ટમેન્ટના હાઉસિંગ પ્રોજેક્ટ માટે વિવિધ મંજૂરી લેવામાં સાડા ત્રણ વર્ષનો સમય જાય છે .

બેંગલોર , ચેન્નાઇ અને ગુડગાંવ જેવી શહેરોમાં સ્થિતિ થોડી સારી છે . આ શહેરોમાં મંજૂરી મેળવવામાં બેથી ત્રણ વર્ષનો સમય જાય છે .

આ સમયગાળામાં મોટાભાગના ડેવલપર્સે જમીન ખરીદી માટેના નાણાનું વ્યાજ ચુકવવું પડે છે . ઘણા ડેવલપર્સ આક્ષેપ કરે છે કે વિવિધ મંજૂરી લેવા માટે સરકારના વિવિધ વિભાગોના અધિકારીઓને લાંચ આપવી પડે છે .

તેનાથી ખર્ચમાં વધારો થાય છે . આ વધારાના ખર્ચ અને વ્યાજખર્ચથી મકાનના ભાવમાં વધારો થાય છે અને આખરે ખરીદદારોએ વધુ ચુકવણી કરવી પડે છે . જૈન જણાવે છે કે જો મંજૂરી ઝ઼ડપથી મળી જાય તો મકાનના ભાવમાં 40 ટકા સુધીનો ઘટાડો થઈ શકે છે

2013માં સોનું 33000ની સપાટીએ પહોંચશે : નિષ્ણાતો

સ્થિરતા સાથે વધુ સુધારા તરફી બનશે અને તે 33000 ની સપાટી વટાવે તેવી શક્યતા છે .

મોટા ભાગની મધ્યસ્થ બેન્કો સિસ્ટમમાં લિક્વિડિટી વધારવા માટે પીળી ધાતુ ભેગી કરી રહી હોવાથી લાંબા ગાળે સોનામાં સુધારાની શક્યતા છે , તેમ કોટક કોમોડિટી સર્વિસિસના એનાલિટ્સ માધવી મેહતાએ જણાવ્યું હતું .

બ્રાઝિલ અને રશિયાની સેન્ટ્ર્લ બેન્કો આગામી વર્ષે તેની સોનાનો જથ્થો વધારવાની યોજના કરી રહી છે , તેમ તેમણે ઉમેર્યું હતું .

આ તમામ બાબતોને ધ્યાનમાં લેતાં 2013 માં સ્થાનિક બજારમાં સોનુ 28,000-33000 ની રેન્જમાં રહેવાની શક્યતા છે . જોકે , સ્થિર થઈ રહેલો રૂપિયો (50 ની સપાટીએ આવી શકે ) તેમજ ફિસ્કલ ક્લિફની ચિંતા વગેરે જેવા પરિબળો સોનાની ચાલને મંદ બનાવે તેવી શક્યતા નકારી શકાય નહીં , તેમ તેમણે જણાવ્યું હતું .

અર્થતંત્ર અંગેની આશાઓ વધી રહી છે અને વિદેશી સંસ્થાગત રોકાણકારો ( FIIs) પણ ઈક્વિટીમાં મોમેન્ટમ પૂરું પાડી રહ્યા છે અને આ પરિબળ પણ સોનાને સપોર્ટ કરે તેમ છે , તેમ તેમણે ઉમેર્યું હતું .

વૈશ્વિક સ્તરે સોનુ ઔંસદીઠ 1550-1850 અમેરિકન ડોલરની રેન્જમાં રહે તેવી શક્યતા છે , તેમ તેમણે જણાવ્યું હતું .

સ્થાનિક માર્કેટમાં ગત સપ્તાહે દસ ગ્રામ સોનુ 30,600 ની સપાટીએ બંધ રહ્યું હતું જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય માર્કેટમાં સોનું ઔંસદીઠ 1658 અમેરિકન ડોલર બોલાયું હતું .

વર્ષાંતે નફો બુક કરવા માટે ડિસેમ્બરમાં સોનામાં મોટા ભાગનું કરેક્શન થઈ ગયું હોવાથી હવે ટૂંકાગાળામાં સોનાના ભાવ 29,800-31500 રૂપિયાની રેન્જમાં અથડાય તેવી શક્યતા છે , તેમ તેમણે જણાવ્યું હતું .

અમેરિકાના ફિસ્કલ ક્લિફ અંગે અમેરિકાના સત્તાવાળાઓ આંશિક સફળતા હાંસલ કરશે તો પણ પીળી ધાતુમાં સુધારાની શક્યતા છે , તેમ મેહતાએ વધુમાં જણાવ્યું હતું .

આ પ્રકારનો સમાન અભિપ્રાય દર્શાવતા કોમોટ્રેન્ડ રિસર્ચના ડાયરેક્ટર જ્ઞાનશેકર થીયેગરાજને જણાવ્યું હતું કે લાંબા ગાળે સ્થાનિક બજારમાં સોનું 33,000-34,000 ની રૂપિયાની રેન્જમાં અથડાય તેવી શક્યતા છે .

એન્જલ બ્રોકિંગના એસોસિએટ્સ ડાયરેક્ટર ( કોમોડિટી એન્ડ કરન્સી ) નવીન માથુરે જણાવ્યું હતું કે , નજીકના ગાળામાં ડોલર સામે રૂપિયામાં સુધારો થઈ રહ્યો હોવાથી સોનુ 30500-31000 ની રેન્જમાં જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સોનુ ઔંસદીઠ 1,650-1,700 અમેરિકન ડોલરની રેન્જમાં અથડાશે .

જોકે સોનાની ભાવિ ચાલનો આધાર મહદ અંશે અમેરિકા ફિસ્કલ ક્લિફના સંદર્ભમાં કેવો ઉકેલ લાવે છે તેના પર રહેલો છે .

રેસ્ટોરાં, કાફેટેરિયાએ ફેબ્રુઆરીથી નવાં લાઈસન્સ મેળવવા પડશે

દેશમાં રૂ .50,000 કરોડના ખાણીપીણી ઉદ્યોગને અસર કરે તેવા એક નિર્ણયમાં સરકારે તમામ રેસ્ટોરાં ચેઇન્સથી લઈને શાળાઓની કેન્ટિન અને કોર્પોરેટ કાફેટેરિયાને સરકારી સંસ્થા ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા ( એફએસએસએઆઇ ) પાસેથી ' ફૂડ બિઝનેસ ઓપરેટર લાઇસન્સ ' મેળવવા જણાવ્યું છે .

આ નિયમ કેએફસી અને મેક્ડોનાલ્ડ્સ જેવી રેસ્ટોરાં ચેઇન્સથી લઈને સ્વાગથ અને બુખારા જેવી હોટેલ્સમાં આવેલી રેસ્ટોરાંને પણ લાગુ થશે . આ લાઇસન્સ મેળવવાની છેલ્લી તારીખ ચોથી ફેબ્રુઆરી છે . ત્યાર બાદ ખાણીપીણીનાં સ્થળો પર ચેકિંગ કરવામાં આવશે અને લાઇસન્સ નહીં હોય તો રેસ્ટોરાંને દંડ કરાશે અથવા બંધ કરાવી દેવાશે .

નવા નિયમથી રેસ્ટોરાં ઉદ્યોગમાં હલચલ મચી ગઈ છે . દિલ્હી સ્થિત સબ - વન હોસ્પિટાલિટી સર્વિસિસના સીઇઓ પ્રદીપ સહેગલે જણાવ્યું હતું કે , કાગળ પર આ નિયમો સરળ લાગે છે , પરંતુ એફએસએસએઆઇએ દસ્તાવેજોની પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવાની જરૂર છે જેથી રેસ્ટોરાં ઓપરેટર્સ માટે તેનું પાલન શક્ય બને .

સબ - વન હોસ્પિટાલિટી દેશમાં મલ્ટિપલ રેસ્ટોરાં ચેઇન્સની ફ્રેન્ચાઇઝી ધરાવે છે જેમાં નિરુલાઝ , મોતી મહલ અને રાજધાની તથા વિદેશી ચેઇન મુફીન બ્રેકનો સમાવેશ થાય છે .

સરકારે ટૂંકા સમયમાં 50 થી 60 લાખ લાઇસન્સ આપવા પડે તેવી શક્યતા છે . શહેરની દરેક રેસ્ટોરાં સામે એક અલગ લાઇસન્સ ઇશ્યૂ કરવામાં આવશે . આ ઉપરાંત ચોક્કસ ફૂડ બિઝનેસ કંપની માટે હેડ ઓફિસ પરથી કેન્દ્રીય લાઇસન્સ મેળવવાનું રહેશે . ભારતમાં સંગઠિત ફૂડ રિટેલ સેગમેન્ટનું કદ રૂ .8,000 કરોડનું છે જે વર્ષે 25 ટકાના દરે વૃદ્ધિ કરી રહ્યો છે .

નિરુલાના ભૂતપૂર્વ એમડી અને સીઇઓ તથા નેશનલ રેસ્ટોરાં એસોસિયેશન ઓફ ઇન્ડિયાના પ્રેસિડન્ટ સમીર કુકરેજા જણાવે છે કે , આ પ્રગતિશીલ પગલું છે . જોકે તેમાં કેટલાક મુદ્દાનો ઉકેલ જરૂરી છે .

એફએસએસએઆઇ દ્વારા નક્કી કરાયેલાં સ્વચ્છતાનાં ધોરણોનું પાલન તમામ રેસ્ટોરાં અને હોટેલ્સ ઉપરાંત સ્નેક બાર્સ , કાફે , સ્કૂલ અને ઓફિસ કાફેટેરિયાએ કરવું પડશે . ઉત્પાદન પર નજર રાખવા એક ટેક્નિકલ વ્યક્તિની નિમણૂક કરવી પડશે જેની પાસે કેમિસ્ટ્રી , બાયો કેમિસ્ટ્રી અથવા માઈક્રોબાયોલોજીની ડિગ્રી હોવી જરૂરી છે .

કેએફસી અને પિત્ઝા હટ આઉટલેટનું સંચાલન કરતી અમેરિકન ચેઇન યમ રેસ્ટોરાંના પ્રવક્તાએ જણાવ્યું હતું કે , અમે આ વિશે માહિતગાર છીએ અને તેનું પાલન કરવાનાં પગલાં લીધાં છે .

ગયા વર્ષે ઓક્ટોબરમાં કેરળમાં થિરુવનંથપુરમ્ ખાતે કેએફસીના એક આઉટલેટમાં ચિકનમાંથી કીડા નીકળ્યા બાદ કેરળ ફૂડ સેફ્ટી ઓથોરિટીએ તે આઉટલેટ બંધ કરાવ્યું હતું .

નવેમ્બરમાં RBIએ 10 ગણા ડોલર વેચ્યા

ચલણનું હલનચલન સરળ રાખવા માટે નવેમ્બરમાં રિઝર્વ બેન્ક ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા અમેરિકન ડોલરનું વેચાણ 10 ગણું વધ્યું હતું .

પોર્ટફોલિયો ઇન્ફ્લો ઊંચો હોવા છતાં આ સ્થિતિ સર્જાઈ હતી જે દર્શાવે છે કે કથળતા વ્યાપારી અસંતુલનના કારણે ભારતીય રૂપિયા પર દબાણ છે .

રિઝર્વ બેન્ક ઓફ ઇન્ડિયાના આંકડા પ્રમાણે મધ્યસ્થ બેન્કે નવેમ્બરમાં 92.1 કરોડ ડોલરનું ચોખ્ખું વેચાણ કર્યું હતું જ્યારે ઓક્ટોબરમાં 9.5 કરોડ ડોલર વેચ્યા હતા . નવેમ્બર દરમિયાન વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય ઇક્વિટી અને ઋણમાં 1.8 અબજ ડોલરનું રોકાણ કર્યું હતું .

ભારતની નિકાસ કરતાં આયાત વધી રહી હોવાથી વિદેશી મૂડીની અનામત ઝડપભેર ખતમ થઈ રહી છે . પોર્ટફોલિયો ઇન્ફ્લોના કારણે ખાધ ભરાઈ જાય છે , પરંતુ માંગને પહોંચી વળવા માટે તે પૂરતી નથી .

બેન્ક ઓફ અમેરિકા મેરિલ લિન્ચના ચીફ ઇકોનોમિસ્ટ ઇન્દ્રનીલ સેનગુપ્તાએ જણાવ્યું હતું કે , રૂપિયાને ટેકો આપવા માટે આરબીઆઇએ ફોરેક્સનું વેચાણ કર્યું હોય તેવી શક્યતા છે ત્યારે અમને લાગે છે કે આરબીઆઇ વિદેશી મૂડી ખરીદે તોપણ સ્થિરતા નહીં આવે .

નીતિવિષયક સુધારા કરવામાં આવ્યા છતાં મેક્રો આર્થિક પરિબળો કથળી રહ્યાં છે તેના કારણે ભારતીય રૂપિયા અંગે નકારાત્મક મત સર્જાયો છે . નવેમ્બર સુધી સળંગ આઠ મહિના દરમિયાન નિકાસ ઘટી હતી જ્યારે સબસિડી અને સ્થાનિક ઉત્પાદનના વધતા ખર્ચના કારણે આયાત મજબૂત રહી હતી .

ડોલરનું અમુક વેચાણ ગયા વર્ષથી આરબીઆઇએ રાખેલી ડોલર પોઝિશન ખુલ્લી કરવાના કારણે થયું હતું . 2011 માં આરબીઆઇએ રૂપિયાને ઘટતો બચાવવા ફોરવર્ડ માર્કેટમાં વિક્રમ વેચાણ કર્યું હતું .

બાહ્ય દેવું કથળી રહ્યું હોવાની ધારણાએ રૂપિયો અમુક મહિનામાં 25 ટકાથી વધુ ઘટ્યો હતો . ત્યાર બાદ રૂપિયામાં સુધારો થયો છે .

પરંતુ સપ્ટેમ્બર ક્વાર્ટરમાં રાજકોષીય ખાધ વધીને જીડીપીના 5.4 ટકા સુધી પહોંચી છે જે અત્યાર સુધીની સૌથી ઊંચી સપાટી છે . તેના કારણે ચલણ વધારે નબળું પડવાની શક્યતા છે .

સેનગુપ્તા જણાવે છે કે , આયાતનું કવર ઘટીને સાત મહિના થયું છે જે 1996 પછી અત્યાર સુધીનો સૌથી નીચો સ્તર છે .

નાણાકીય વર્ષ 2008 માં આ પ્રમાણ 14.8 મહિનાનું હતું . ભારતનું વિદેશી ઋણ સપ્ટેમ્બર ક્વાર્ટરમાં વધીને જીડીપીના 20.5 ટકા અથવા 365.3 અબજ ડોલર હતું .

અગાઉના ક્વાર્ટરમાં તે 19.2 ટકા હતું . નોમુરા સિક્યોરિટીઝના અંદાજ પ્રમાણે ભારતીય રૂપિયો ચાલુ વર્ષના અંત સુધીમાં ડોલર સામે રૂ .59 સુધી ઘટી શકે છે જે શુક્રવારે રૂ .54.86 પર બંધ થયો હતો . વિદેશ વ્યાપારનું અસંતુલન વધવાના કારણે કેટલાકના મતે ભારતીય રૂપિયો વધારે નબળો પડી શકે છે